2025-ci ildə dövlət başçılarının maaşları: iqtisadi və siyasi kontekstdə təhlil

Hurriyyet.org bildirir ki, 2025-ci il üzrə açıqlanan göstəricilər dünya ölkələrində dövlət başçılarının maddi təminatı arasında kəskin fərqlərin mövcud olduğunu göstərir. Rəqəmlər həm regional müqayisə, həm də idarəetmə formaları baxımından maraqlı mənzərə yaradır.

Cənubi Qafqaz və region ölkələrinə nəzər saldıqda, İlham Əliyev illik 106 min ABŞ dolları gəlirlə orta səviyyəli göstəriciyə malikdir. Vladimir Putin və Rəcəb Tayyib Ərdoğan daha yüksək məbləğdə illik əməkhaqqı alır ki, bu da həmin ölkələrin iqtisadi həcmi və siyasi çəkisi ilə əlaqələndirilə bilər. Digər tərəfdən, Vaaqn Xaçaturyan üçün göstərilən məbləğ region daxilində ən aşağı göstəricilərdən biridir və Ermənistanın iqtisadi imkanları ilə uyğunluq təşkil edir.

Qlobal miqyasda isə ən aşağı rəsmi maaşın Tonqlun Sisulit üçün göstərilməsi ciddi fərq yaradır. Bu, dövlət başçılarının maaş siyasətinin ölkələrin sosial-iqtisadi reallıqları ilə necə fərqləndiyini nümayiş etdirir.

Ən yüksək illik gəlir əldə edən dövlət başçıları siyahısında isə əsasən monarxiya idarəetmə formasına malik ölkələrin liderləri yer alır. Xüsusilə, Səudiyyə Ərəbistanı hökmdarı Salman bin Əbdüləziz Al Səud üçün göstərilən milyardlarla dollar həcmində gəlir digər ölkələrlə müqayisədə misilsiz fərq yaradır. Oxşar yüksək göstəricilər Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri lideri Məhəmməd bin Zayed Al Nəhyan üçün də qeyd olunur.

Avropa monarxiyaları – məsələn, Böyük Britaniya kralı III Çarlz, Norveç kralı V Harald və İsveç kralı XVI Karl Qustav – yüksək məbləğdə illik təminata malik olsalar da, bu gəlirlər Yaxın Şərq monarxiyaları ilə müqayisədə daha aşağıdır.

Digər monarxiya dövlətləri – Küveyt, Qətər, Bəhreyn, Esvatini və Monako – da yüksək illik gəlir göstəriciləri ilə seçilir. Bu fakt onu göstərir ki, xüsusilə neft-qaz resurslarına malik və ya kiçik, lakin yüksək gəlirli dövlətlərdə hökmdarların maddi təminatı xeyli yüksəkdir.

Ümumilikdə, təqdim olunan rəqəmlər iki əsas nəticəni ortaya qoyur:

İdarəetmə forması mühüm rol oynayır – Monarxiyalarda dövlət başçılarının gəlirləri respublika tipli idarəetmələrə nisbətən daha yüksəkdir.

Beləliklə, dövlət başçılarının illik maaşları yalnız fərdi gəlir məsələsi deyil, həm də ölkənin siyasi sistemi, iqtisadi modeli və maliyyə imkanlarının göstəricisi kimi çıxış edir.

Hurriyyet.org