Kəlağayı naxışlarındakı sirr...

Kəlağayı Azərbaycan xalqının qədim milli geyim nümunələrindən biri olmaqla yanaşı, mənəvi dəyərlərimizi, adət-ənənələrimizi və milli kimliyimizi özündə əks etdirir.

Qadınların baş örtüyü kimi istifadə etdiyi bu geyim tarixən müxtəlif rəmzi mənalar daşıyıb. Son günlər vahid məktəbli geyimi və hicab məsələsi ətrafında müzakirələrin fonunda milli geyim ənənələrimiz, o cümlədən kəlağayının mahiyyəti də diqqət mərkəzinə gəlib.

Bəs baş örtüyü ənənəsinin tarixi hansı dövrlərə gedib çıxır və kəlağayını digər baş örtüklərindən fərqləndirən xüsusiyyətlər nələrdir?

“Qafqazinfo” xəbər verir ki, AMEA Folklor İnstitutunun aparıcı elmi işçisi Atəş Əhmədli mövzu ilə bağlı fikirlərini “Publika.az” ilə bölüşüb.

Folklorşünasın sözlərinə görə, qadınların baş örtüyündən istifadə etməsi qədim adət-ənənələrlə bağlıdır.

Atəş Əhmədli qeyd edib ki, geyim formaları zaman keçdikcə dəyişib və müxtəlif tarixi mərhələlərdə fərqli görünüş alıb. Buna görə də keçmişdə istifadə olunan baş örtüklərinin bugünkü formalarla eyni olduğunu düşünmək doğru deyil. Baş örtükləri müxtəlif materiallardan hazırlanıb, onların istifadəsi isə dövrün adətləri və dini təsəvvürləri ilə əlaqəli olub.

Folklorşünas vurğulayıb ki, kəlağayını fərqləndirən əsas cəhətlərdən biri onun üzərindəki naxışlar və rəmzlərdir. Buta və digər ornamentlər kəlağayının özünəməxsus görünüşünün formalaşmasında mühüm rol oynayıb.

Baş örtüyünün ümumi ənənəsi ilə konkret bir milli geyim nümunəsi olan kəlağayını eyniləşdirmək olmaz.

Atəş Əhmədlinin fikrincə, kəlağayının milli geyim nümunəsi kimi yenidən gündəmə gəlməsi, xüsusilə gənclərin bu irsə marağının artması baxımından əhəmiyyətlidir. O bildirib ki, kəlağayı yalnız geyim elementi deyil, həm də xalqımızın mənəvi irsini, milli kimliyini və özünəməxsusluğunu yaşadan dəyərdir.

Bu ənənənin qorunması və gələcək nəsillərə ötürülməsi milli-mənəvi irsimizin yaşadılması baxımından vacibdir.